Midzomer vieren in Zweden volgens de traditie

Vrijdag en zaterdag vieren de Zweden weer Midzomer. Voor velen het feest der feesten. Marc de Jong van De Nieuwe Zweed schreef er in 2009 onderstaand artikel over dat werd gepubliceerd in zijn boek Bij Ons in Zweden. We zijn nu vijf jaar verder, maar het feest wordt ook deze week op dezelfde manier gevierd. Zelfs het weer is waarschijnlijk niet anders!

Midzomer in Zweden

Midzomer 2009 in Dångebo, Småland. Foto: DNZ

Midzomer

Midzomer 2009 zal de Zweedse geschiedenis ingaan als nat en allesbehalve zomers. Dat weerhield menigeen er niet van om rond de meiboom te dansen. Want hoe hard het ook regent, dit is het nationale feest van Zweden, even belangrijk als Kerstmis.

De jaarlijkse viering van de zonnewende valt altijd rond de 21e juni en de Zweden vieren het twee dagen lang: tijdens midsommarafton en op midsommardag. Gisteren was het midsommarafton, de tweede die wij meemaken sinds we naar Zweden zijn geëmigreerd.

Net als vorig jaar vierden we het in Dångebo, een gehucht dat deel uitmaakt van de gemeente Tingsryd en wier midzomerviering een geduchte reputatie heeft in de streek. Er komen telkens zo’n driehonderd mensen op af, een veelvoud van het aantal inwoners van Dångebo.

Ondanks de regen was het gisteren niet anders. De Zweden hangen aan traditie en slecht weer schrikt ze niet af.

Dat zomer in Zweden een relatief begrip is, blijkt dit jaar wel. Volgens metingen is het in grote delen van het land de koudste junimaand sinds er temperaturen worden bijgehouden. Ook bij ons komt het kwik de laatste weken overdag zelden boven de 15 graden, valt er naar Zweedse begrippen veel regen en moet je geregeld naar de vedpanna om hout te stoken.

Midzomer wordt op een typisch Zweedse manier gevierd. Dus heel bescheiden. Ouders met kinderen dansen rond een opgetuigde boom (meiboom) op kinderliedjes en volkswijsjes, er is een groep volksdansers en muzikanten in klederdracht, en ook altijd iemand van een jongere generatie die modernere, Zweedse liedjes speelt.

In Dångebo konden de kinderen ook nog ponyrijden en aan een loterij en een behendigheidsspelletje meedoen. God zij dank bleef het droog toen kroost en ouders zich dansend rond de meiboom verzamelden. De zon liet zich zelfs even zien, al was het gras nog redelijk zompig.

Waar evenementen in Nederland zich grotendeels afspelen in biertenten en vaak een excuus zijn om uitbundig te gaan zuipen, daar zul je tijdens de gemiddelde, officiële midzomerviering in Zweden vergeefs zoeken naar alcohol. In Dångebo werd gisteren koffie en limonade geserveerd, een hot dog en een ijsje, en dat was het wel.

En zo gaat het bij de meeste evenementen op het platteland. Een kroegbaas-in-hart-en-nieren heeft på landet in Zweden niks te zoeken. Dat geldt ook voor volleerde tooghangers en andere kroegtijgers. Dat neemt niet weg dat veel Zweden na afloop in besloten kring wel een fles open durven trekken. Het beperkt zich namelijk niet tot het officiële gedeelte. Er zijn her en der ook particuliere feestjes en daar wil het er, naar verluidt, weleens hevig aan toe gaan.

Ondanks het zeikweer – laten we er niet omheen draaien en een krachtterm gebruiken – hadden we het in Dångebo best naar onze zin. Wel vroegen we ons af hoe de toekomst van midzomer eruit ziet. Hoewel er vrij veel kinderen waren, was de meerderheid van de bezoekers toch dicht of over de pensioengrens. En we hebben ook geen enkele volksdanser of spelman (beoefenaar van volksmuziek) gezien die niet gezegend was met een respectabel grijze haartooi.

Hoewel de wortels van de Zweedse folklore liggen op het dunbevolkte platteland, zou het best kunnen zijn dat de traditie straks alleen kan overleven in de dichtbevolkte steden. Profiteer ervan nu het nog kan!

Midzomer vieren in Zweden komt uit: Bij Ons in Zweden (Grenzenloos, 2010)

Reacties

reacties